Divanû Lügati’t-Türk Nedir?

Divanû Lügati't-Türk Nedir?

Sponsorlu Bağlantılar

“Türk Dilleri Sözlüğü” anlamına gelen eser, Türkçenin ilk sözlüğü ve ilk dilbilgisi kitabıdır.

Kaşgarlı Mahmut tarafından 1072—1074 tarihleri arasında yazılmıştır.

Türkçenin önemli bir dil olduğunu anlatmak ve Araplara Türkçeyi öğretmek amacıyla yazılmıştır.

Eser Halife Ebülkasım Abdullah’a sunulmuştur.

Eser Türk lehçelerindeki harflerin alfabe sırasına göre düzenlenmiş ve eserde manaların iyi anlaşılması için örnek cümlelere yer verilmiştir.

Divanû Lügati’t-Türk bir sözlük olarak hazırlanmasına rağmen Türk sosyolojisi, psikolojisi, edebiyatı, gelenek ve görenekleriyle ilgili bilgi veren ve nesir parçaları, bazı vakalar çeşitli örneklerle zenginleştirilmiş bir ansiklopedi niteliği göstermektedir. Bu dönem ürünleri içerisinde Türk edebiyatının en eski yıllarına kaynaklık eden en önemli eserdir.

Mensur (düzyazı) bir eserdir. Bu yönüyle dönemin diğer eserlerinden ayrılır. Ancak eserin içindeki koşuk, sagu gibi örnek şiir parçaları nazma da yer verildiğini göstermektedir.

Kitabın yazıldığı metin Hakaniye lehçesiyle, açıklamaları ise Arapçayla yazılmıştır.

Sponsorlu Bağlantılar

Sekiz bölümden oluşan eserde 7500 kelime ve Arapça karşılıklarıyla bunların kullanıldığı örnek cümle veya şiirler; sagu, koşuk ve sav örnekleri; dilbilgisi kuralları ve o devirdeki Türk boylarını gösteren bir harita bulunmaktadır.

Kaşgarlı Mahmut kelimeleri göçebe boylar arasında gezerek bizzat kendisi derlemiştir. Kaşgarlı Mahmut Dilbilgisi kurallarına eserinde yer veren bir filolog; Türk boylarının etnik durumunu şemayla anlatan, Türk toplulukları hakkında bilgi veren bir etnograf; ayrıca Türk boylarının yerleşim alanını gösteren bir harita çizmiş olan ilk Türk haritacısıdır. Bu haritada dünyanın merkezi Türk yurdu olarak gösterilmiştir.

Bu eser zamanın Türk tarih ve efsanelerine, coğrafya, halk edebiyatı ve folkloruna dair geniş bilgiler vermiş; atasözleri, kıtalar, dörtlükler, maniler, koşmalar, destan parçaları, koçaklamalar gibi halk edebiyatı unsurlarını içinde barındırarak Türkoloji’nin temellerini atmış önemli bir yapıttır.

Kaşgarlı Mahmut’un Türkçeyi Araplara öğretmek amacıyla kaleme aldığı Kitabı Cevâhirii’n-Nahvi Lügati’t-Türk adlı bir do gramer kitabı bulunmaktadır.

Divanû Lügati't-Türk Nedir?

Sponsorlu Bağlantılar

Daha önceden paylaşılan Milli Edebiyat Dönemin Genel Özellikleri başlıklı yazı da milli edebiyat dönemi açıköğretim, milli edebiyat dönemi akımları ve milli edebiyat dönemi akımları kısaca hakkında bilgiler verildi. İstersen bir göz at.

☄️ Aklına takılanları yaz ve rahatla, sorularınızı bekliyoruz. 😊

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.